Gedragsprobleem


Iedere peuter of kleuter heeft een koppigheidsfase waarin je het als ouder net even iets moeilijker hebt. Ook een tiener kan opstandig en soms zelfs agressief zijn. Net zoals in de koppigheidsfase van peuters en kleuters het geval is, is dit moeilijke gedrag heel normaal. Alleen, wat is er aan de hand als het negatieve gedrag vaker voorkomt dan gemiddeld en het al best wel lang duurt? Wanneer noem je het een gedragsprobleem?

Kleintjes die ontroostbaar driftig zijn, schreeuwen of slaan, pubers die vechten, liegen of stelen. Je vraagt je af waar de grens ligt tussen normaal en grensoverschrijdend gedrag en je komt er niet meer uit. Dat is helemaal niet raar. Elke ouder zit wel eens met de handen in het haar. Welke aanpak is er nodig? Zacht en gevoelig, hard en streng? Wie van ons heeft er gelijk? Je kunt zelfs last krijgen van een schuldgevoel: doe ik het als ouder allemaal wel goed? We horen vaak de vraag: wat is onwil en wat is onmacht? Veel ouders zien al van kleins af aan dat hun kind soms anders reageert of weten dat hun kind veel heeft meegemaakt.
6 op de 100 kinderen heeft een gedragsprobleem. Dat is hetzelfde als gemiddeld 2 kinderen per klas. Ongeveer 2 op de 100 kinderen en jongeren met een gedragsprobleem heeft ook ADHD. Als het negatieve gedrag vaak plaatsvindt en het speelt al een langere periode, dan kan er sprake zijn van een gedragsprobleem of zelfs een gedragsstoornis.
 

Wat is een gedragsprobleem en een gedragsstoornis

Gedragsproblemen en gedragsstoornissen liggen in elkaars verlengde. Waar het bij gedragsproblemen blijft bij niet wenselijk gedrag, gaat het bij een gedragsstoornis verder. Gedragsproblemen uiten zich door onder andere:

  • Vaak driftig zijn en ruzie maken
  • Boosheid
  • Zich niet aan de regels houden thuis of op school
  • Pesten en/of dreigen
  • Spijbelen
  • Agressief gedrag
  • Anderen iets willen aandoen of dingen kapot maken
  • Stiekeme dingen doen en/of liegen
  • Slecht kunnen omgaan met autoriteit
  • Crimineel gedrag, zoals stelen of vandalisme

Gedragsproblemen, zoals woedeaanvallen, driftbuien, pesten en crimineel gedrag kunnen veroorzaakt worden door verschillende factoren. Denk aan een ingrijpende gebeurtenis of instabiele thuissituatie. Bijvoorbeeld:

  • Spanningen door huiselijk geweld
  • Een ouder die langdurig ziek is
  • Een moeizame (v)echtscheiding
  • Verhuizingen of geen vaste plek hebben
  • Opgroeien in een pleeggezin
  • Een achtergrond hebben als vluchteling

Het is lastig te bepalen wat het maakt dat een kind problematisch gedrag vertoont. Ligt er een probleem aan ten grondslag? Is er sprake van een stoornis? Als gedragsproblemen zeer heftig zijn en zich vaker voordoen thuis of op school dan is het belangrijk om onderzoek te laten doen. Wanneer de gedragsproblemen blijven aanhouden en dusdanig onwenselijk zijn, dat het ‘t dagelijkse leven beheerst, dan kan het aangeboren zijn. Te denken valt aan gedrag dat voortkomt uit een persoonlijkheidsstoornis, ADHD of autisme.

Tips bij gedragsproblemen

  • Creëer een voorspelbare omgeving met zoveel mogelijk structuur die zo goed mogelijk in balans is met vrijheden.
  • Luister naar elkaar: wanneer er geluisterd wordt naar je kind, voelt hij of zij zich veiliger en kan er ook samen gezocht worden naar oplossingen.
  • Het is voor jou heel moeilijk om je kind te zien vastlopen. Praat er daarom over met iemand die je vertrouwt.
  • Praat erover op school, zodat je samen kunt nagaan wat het beste helpt in jullie situatie.
  • Formuleer regels in positieve zin. Dus niet: “niet rennen”, maar wel “rustig lopen”.
  • Zoek hulp bij professionals. Ze kunnen je ondersteunen in deze situatie, naar je luisteren en samen met je zoeken naar oplossingen.

Als het gaat over gedragsproblemen werkt Youz veel samen het CJG. Tot de mogelijkheden behoren verschillende soorten (online) behandelingen,  zoals individuele gesprekken, ouderbegeleiding, gezinsbegeleiding en multidisciplinaire familietherapie (MDFT). Bij minder ernstige gedragsproblemen heeft Youz in Haaglanden  aanbod op het gebied van preventie. Daarnaast bieden we speciaal voor kinderen die te maken hebben met een moeizame (v)scheiding het programma Kinderen uit de Knel.